Бұл не?
Сабақтың тақырыбы — «Кластар мен объектілер». Талдап көрейік. Класс — бұл сызба, мысалы роботтың сызбасы: онда роботтың қандай деректері болатыны және ол не істей алатыны айтылған. Ал объект — осы сызба бойынша құрастырылған нақты робот. Бір сызба бойынша қанша робот болса да құрастыруға болады, және әрқайсысының өз аты, өз орны және өз заряды болады.
Бұл не үшін керек?
Ірі бағдарламалардың барлығына жуығы — ойындар, қосымшалар, роботтар мен ұшқышсыз аппараттарды басқару жүйелері — объектілерден құрылған: әр кейіпкердің, датчиктің немесе қоймадағы машинаның өз күйі бар. Бұл бір мезгілде мыңдаған объект өмір сүретін кодта тәртіп сақтауға көмектеседі. Жасанды интеллект кластарды сипаттама бойынша қазірдің өзінде жазады, бірақ жүйені қандай объектілерден құрастыру керектігін, олардың қандай деректері мен әрекеттері болатынын ойлап табу және бір объект екіншісін байқаусызда бүлдіргенде қатені табу — сәулетші адамның жұмысы. Бағдарламалар нақты машиналарды басқарып тұрғанда, мұндай адамдар сұранысқа ие болады.
Бұл қалай жұмыс істейді?
Класс атрибуттарды, яғни деректерді, және әдістерді, яғни әрекеттерді сипаттайды. Арнайы init әдісі объект жасалғанда шақырылып, оған бастапқы мәндерді береді. self параметрі объектінің өзін білдіреді, сондықтан бір роботтағы координата мен екінші роботтағы координата — әртүрлі айнымалылар. Әдіс тек өзі шақырылған объектінің ғана күйін өзгертеді: бір роботты зарядтасаң, басқаларының энергиясы өзгермейді, сондықтан мыңдаған объектіден тұратын бағдарлама да түсінікті күйінде қалады.
Аздап тарих
Кластар мен объектілер идеясы алпысыншы жылдары Норвегияда туды. Ғалымдар Оле-Йохан Даль мен Кристен Нюгор кемелерді, кезектерді және өз күйі бар біртектес қатысушылары көп басқа жүйелерді модельдеу үшін Симула тілін жасады. Осы тілден объектілер идеясы қазіргі бағдарламалау тілдерінің көпшілігіне көшті.
Практикада не істейміз?
Ал енді практикалық тапсырманы орындап көрейік. Алдыңда робот класы тұр: робот жасалғанда оның аты, нөл координатасы және елу энергиясы пайда болады; жылжу әдісі роботты берілген қадам санына жылжытып, әр қадамға он бірлік энергия жұмсайды, ал энергия аз болса, оның жетпейтінін жазады; зарядтау әдісі роботты жүзге дейін зарядтайды. Екі робот жасап, екеуін де он екі белгісіндегі мәреге жеткіз. Бастағы энергия тек бес қадамға ғана жетеді, сондықтан бүкіл жолға қанша энергия керек екенін және зарядтауды қашан шақыру керегін есепте. Бір роботты зарядтау екіншісінің энергиясын өзгертпейтінін де қадағала. Бірдеңе түсініксіз болып қалса, ештеңе етпейді, маған кез келген сұрақ қой, мен жауап беремін. Уайымдама.